Februari is de verraderlijkste tuinmaand. De eerste zonnige dag voelt als een startschot, en voor je het weet sta je met modderklompen aan je laarzen in een border die er nog niet klaar voor is. De voorjaarskoorts is reëel, maar wie hem een beetje tempert, heeft straks een tuin die dat terugbetaalt.
Het goede nieuws: er is in februari genoeg te doen. Je hoeft jezelf niet in te houden, je moet alleen de juiste dingen aanpakken.
Februari in 60 seconden
Dit zijn de belangrijkste acties voor deze maand:
- Rozen snoeien zodra de vorst eruit is
- Tomaten, paprika's en aubergines binnenshuis voorzaaien
- Vaste planten terugknippen die je in het najaar hebt laten staan
- Gazon checken op vorstschade, mos en kale plekken
- Eerste bemesting voorbereiden maar nog niet strooien
- Blauweregen snoeien als je dat in januari niet hebt gedaan
- Kamerplanten meer licht geven nu de dagen lengen
Wat er in februari in je tuin gebeurt
De tuin ontwaakt, maar doet dat met horten en stoten. De ene week lijkt het al bijna lente, de volgende week ligt er weer vorst. Dat ritme is normaal voor een Nederlandse februari, en het is precies waarom je je planning beter op het weer dan op de kalender afstemt.
Ondergronds stijgt de bodemtemperatuur langzaam. Wortels worden actief, bodemorganismen komen op gang en de eerste voorjaarsbollen duwen zich al omhoog. Krokussen en sneeuwklokjes geven het sein dat het seizoen écht begint, ook al moet je er nog niet te veel op vertrouwen.
Zaaien en planten
Februari is de maand waarin het zaaiseizoen officieel van start gaat, althans binnenshuis. Groenten met een lange kweektijd hebben nu een vliegende start nodig om in mei en juni sterk genoeg te zijn om buiten te gaan.
Wat je binnenshuis kunt voorzaaien:
- Tomaten, paprika's en aubergines hebben de meeste tijd nodig en kunnen nu al
- Selderij en knolselderij zijn trage kiemers, begin op tijd
- Prei kun je in februari voorzaaien voor een vroege oogst
- Gebruik een warmtemat als je die hebt, de meeste zaadjes kiemen beter boven de 20 graden
Buiten aanplanten doe je alleen op vorstvrije dagen, en alleen met winterharde soorten. Bloembollen die je nog niet hebt geplant, kunnen nu alsnog de grond in, al worden de resultaten minder spectaculair dan bij een herfstplanting.
Snoeien
Februari is de beste maand voor de grote snoeibeurt. De meeste planten staan nog in rust, de knoppen zwellen net en je kunt de structuur van een plant goed zien zonder blad in de weg.
Wat je in februari aanpakt:
- Rozen snoeien zodra er geen strenge vorst meer verwacht wordt, snij terug tot net boven een naar buiten gericht knopje
- Fruitbomen die je in januari hebt laten staan kun je nu snoeien, voor de bloei begint
- Vaste planten die je in het najaar hebt laten staan voor de winterse uitstraling, knip ze nu terug tot op een paar centimeter boven de grond
- Blauweregen: als je in januari niet hebt gesnoeid, doe het dan nu
- Hortensia's kun je licht terugknippen, maar snoei niet te zwaar want de bloemknoppen zitten al aan het hout van vorig jaar
Werk ook nu met scherp en schoon gereedschap. En check na het snoeien even of je snoeischaar nog scherp genoeg is, want na een winter van af en toe gebruik loopt de scherpte snel terug.
Tuin verzorgen
Februari is het moment om de tuin klaar te zetten voor het voorjaar, niet om het voorjaar al te forceren. Wie nu de basis goed legt, heeft straks minder bij te sturen.
- Verwijder dood blad en oude plantenstengels die je hebt laten staan, de insecten die er in overwinterden zijn nu grotendeels verder getrokken
- Werk compost of goed verteerd organisch materiaal door de bovenlaag van je borders, nog niet spittten maar wel licht inharken
- Controleer of mulchlagen nog intact zijn na de winterregens
- Onkruid begint nu snel te groeien, verwijder het zoveel mogelijk voordat het zaad zet
- Leg meststoffen klaar maar wacht nog even met strooien tot de bodem wat meer opgewarmd is
Gazon
Het gazon heeft een moeilijke winter achter de rug en dat zie je. Kale plekken, mos, gele vlekken: februari is het moment om de schade op te nemen en een plan te maken, niet om meteen actie te ondernemen. De bodem is nog te koud en te nat voor ingrijpende behandelingen.
- Beloop het gazon zo min mogelijk, natte grond verdicht snel en dat zie je maanden later terug
- Verwijder dood blad dat is blijven liggen, dat smoort het gras
- Kale plekken kun je eind februari of begin maart inzaaien als de nachtvorst er grotendeels uit is
- Mos in het gazon is een symptoom, niet de oorzaak. Denk na over drainage, schaduw of bodemverdichting voordat je naar een mosbestrijder grijpt
Kamerplanten
De dagen lengen merkbaar in februari en je kamerplanten merken dat ook. De groei komt langzaam op gang, wat betekent dat je de verzorging voorzichtig kunt opschroeven, maar niet te snel.
Geef iets meer water dan in januari, maar check nog steeds altijd eerst of de potgrond droog is voordat je giet. Bemesting heeft in februari nog weinig zin, wacht daar nog even mee tot maart als de groei echt op gang komt.
- Zet planten op de lichtste plek in huis nu de zon hoger staat
- Verwijder dood en geel blad, dat kost de plant onnodig energie
- Controleer of planten zijn vastgegroeid in hun pot, februari is een goed moment om te verpotten voor het groeiseizoen begint
- Check potgrond op rouwvliegjes, want de larven zijn er nog volop als je in januari al last had
Als je in januari al rouwvliegjes zag maar alleen het water hebt verminderd, is februari het moment om verder te kijken. De larven leven in de grond en eten aan de wortels, en minder water alleen lost een bestaande besmetting niet op.
Terras en balkon
Het terras begint weer te leven in februari. Op de eerste zonnige dag wil iedereen buiten zitten, dus het loont om nu alvast wat te doen.
- Maak tuinmeubelen schoon en controleer op schade na de winter
- Verwijder groene aanslag van tegels voordat het een glijbaan wordt
- Zet potten die beschut hebben gestaan voorzichtig terug op hun plek, maar houd de nachttempratuur in de gaten
- Controleer potten op vorstschade die je in januari misschien hebt gemist
Vijver
De vijver begint langzaam op te warmen en dat merk je aan de activiteit. Vissen komen vaker naar de oppervlakte en algengroei kan al beginnen als de zon op het water schijnt.
- Begin voorzichtig met voeren als de watertemperatuur boven de 8 graden komt, maar geef nog geen grote hoeveelheden
- Verwijder algen die zich ophopen, voordat ze te veel zuurstof verbruiken
- Controleer de pomp en het filter en maak ze schoon voor het seizoen echt begint
- Houd een wak open als er nog vorst voorspeld wordt
Plaag en preventie van de maand
Februari is het laatste moment waarop je rustig kunt voorbereiden zonder dat de plagen je voor zijn. De bodem warmt op, en met die opwarming komen ook de eerste bewegingen van ongedierte dat de winter heeft doorstaan.
Taxuskeverlarven vreten in februari nog volop ondergronds aan wortels van taxus, rhododendron en andere struiken. Je ziet de schade nu nog niet, maar de planten die dit voorjaar ineens verwelken of terugvallen zijn er wel het slachtoffer van. Wil je weten of ze actief zijn? Graaf op een verdachte plek een kleine kuil en kijk of je de witte, C-vormige larven ziet zitten.
Ook emelten en engerlingen komen langzaam hoger in de bodem naarmate de temperatuur stijgt. In het gazon is dit het moment om de schade van de winter te inventariseren: kale of gele plekken die niet door vorst of verdichting te verklaren zijn, wijzen vaak op vraatschade onder de zode.
Slakken worden actief zodra het 's nachts niet meer vriest. Op zachte februarinachten zijn ze al onderweg, dus als je gevoelige planten hebt staan, is het slim om nu al schuilplekken weg te halen en de omgeving op te ruimen.
Aaltjes inzetten heeft in februari nog weinig zin, want de bodemtemperatuur is voor de meeste soorten nog te laag. Maar de voorbereiding kun je nu al doen: bepaal welke plaag je verwacht, zoek het bijbehorende aaltje op en houd de bodemtemperatuur in de gaten. Zodra die richting de 10 graden gaat, is het moment daar.
Als je maar één ding doet
Snoei je rozen. Het is de meest impactvolle klus van de maand, en wie het uitstelt tot maart, mist het beste moment. Een goed gesnoeid roos geeft een sterkere plant, meer bloemen en minder ziekte. Tien minuten werk met een scherpe schaar maakt het hele seizoen verschil.
Mini planning week 1 tot 4
Februari vraagt iets meer van je dan januari, maar nog steeds geen topsport. Verdeel het werk en geniet van de eerste echte tuindagen.
Week 1
Tuin inspecteren na de winter. Wat moet er gesnoeid, wat is doodgegaan, waar liggen kansen? Noteer het en maak een lijstje voor de komende weken.
Week 2
Rozen en vaste planten snoeien op een vorstvrije dag. Binnenshuis tomaten en paprika's voorzaaien.
Week 3
Borders schoonmaken, dood materiaal verwijderen en compost inwerken. Gazon inspecteren op kale plekken en mos.
Week 4
Terras en tuinmeubelen schoonmaken. Vijver controleren en schoonmaken. Zaaiplan bijwerken en voorraad aanvullen voor het voorjaar.
